Egzosomy i PDRN: co wiadomo, a co się sprzedaje

W skrócie: oba mają za sobą prawdziwe badania, i w obu przypadkach te badania zrobiono głównie w innej formie niż ta, którą sprzedaje kosmetyka. Decydujące pytanie nie brzmi «czy działa?», ale «czy działa nałożone na nieuszkodzoną skórę?» – a tu dowody są znacznie cieńsze, niż sugeruje ilość rozmów.

Czym są, w skrócie

Egzosomy. Maleńkie pęcherzyki, których komórki używają do komunikacji między sobą, przenosząc sygnały. Pomysł jest taki, że ich nałożenie przekaże skórze instrukcje regeneracyjne. Pozyskuje się je z różnych źródeł – komórek macierzystych, roślin, fermentów – a to źródło mocno zmienia, o czym w ogóle mówimy.

PDRN. Fragmenty DNA, zwykle pochodzenia łososiowego, proponowane jako stymulatory naprawy tkanek.

Oba mechanizmy są prawdziwe i zbadane. Problem nie leży w biologii.

Problem leży w drodze

Oba dzielą tę samą przeszkodę, i jest to ta sama, która wyjaśnia niemal cały rozsądny sceptycyzm:

To duże cząsteczki. Bariera skórna istnieje właśnie po to, by nie wpuszczać dużych rzeczy. Pęcherzyk albo fragment DNA musi przejść przez nienaruszoną warstwę rogową, żeby cokolwiek zrobić w warstwach, w których ma rzekomo działać.

A większości badań nie zrobiono w ten sposób. Zrobiono je po zabiegu, który usuwa lub przerywa powierzchnię, albo drogą, która nie jest kremem. W takich warunkach związek dociera. W kremie na nienaruszonej skórze dowodów, że dociera, jest znacznie mniej.

Nasz rejestr ocenia egzosomy ogólnie na C – i schodzi do D konkretnie dla obietnicy «regeneracyjnej transformacji» z egzosomu w kremie, bo dla tej konkretnej obietnicy nie ma dowodów miejscowych, które by ją utrzymały.

Czego to nie oznacza

Nie oznacza, że to oszustwo. Oznacza, że imponujące dowody, które się cytuje, odpowiadają innemu zastosowaniu niż to, które kupujesz.

To dokładnie drugie pytanie z zasady czytania składu, zastosowane do dwóch składników, gdzie teraz najbardziej się liczy.

Szczegół regulacyjny, który warto znać

W kosmetyce istnieje wyraźna granica między tym, co produkt może zrobić, a tym, co może twierdzić. Kosmetyk działa na wygląd skóry; twierdzenie, że regeneruje tkankę albo naprawia struktury, wchodzi na teren wyrobu medycznego lub leku, z innymi ramami prawnymi.

Gdy krem obiecuje efekty takiej skali, nie tylko przesadza: opisuje coś, co – gdyby było prawdą – nie byłoby kosmetykiem.

Co byśmy z nimi zrobili

Jeśli produkt z egzosomami albo PDRN ci się podoba, ma dobrą bazę nawilżającą i dobrze go tolerujesz, nie ma powodu z niego rezygnować. Nie ma za to sensu zastępować nim czegoś z solidnymi dowodami – retinoidu, niacynamidu, ochrony przeciwsłonecznej – licząc na większy efekt.

To zastąpienie jest prawdziwym kosztem mody: nie pieniądze za słoiczek, ale miesiące, w których nie używałeś tego, co naprawdę działa.

Czytaj dalej

• Składniki przeciwstarzeniowe
• Czy «naturalne» jest bezpieczniejsze dla skóry?

Neutralne źródło oparte na dowodach. Nie jest poradą medyczną, diagnozą ani leczeniem.

Jak rozdzielamy poziomy dowodów: nasza metodologia.